فصل پنجم سلاطين مغول ايران يا ايلخانان ( 663 - 756 ) پس از وفات هولاگو زوجهء عيسويّهء او پسر خود ابقا يا اباقا را كه در اين تاريخ حكومت خراسان و مازندران داشت بجانشينى هولاگو نامزد كرد و قاصدى بعجله نزد اباقا كه در ارّان بگذراندن ايّام زمستان مشغول بود فرستاد و او را باردوى مغول در جغاتو خواست و اباقا در سوّم رمضان 663 رسما بجاى هولاگو بپادشاهى نشست . اباقا و جانشينان ديگر هولاگو را كه از تاريخ مرگ او تا انقراض اين سلسله در ايران سلطنت كرده‌اند سلسلهء سلاطين مغول يا ايلخانان ميگويند و سلسلهء ايشان چون ديگر چندان ارتباطى با خوانين مغولستان نداشته و محكوم حكم دربار قراقروم نبوده سلسلهء مستقلّى محسوب مىشود و از تاريخ جلوس اباقا ببعد بتدريج نفوذ مغول و حكم خوانين اصلى مغولستان در ايران از ميان ميرود و جانشينان هولاگو راه و رسم سلاطين ايران را پيش ميگيرند و در حقيقت يك طبقه از پادشاهان اين مملكت بشمار ميروند . سلطنت اباقا خان ( 663 - 680 ) اباقا خان پس از جلوس بتخت ايلخانى ايران برادر كوچك خود را بحكومت دربند و شروان و دشت موقان و آلاتاغ نامزد كرد ، فرماندهى قشون مغول را در